Βαμμένα κόκκινα αυγά

Τα παλιά χρόνια υπήρχε το έθιμο οι νοικοκυρές να βάζουν ένα αυγό στο εικονοστάσι που θα προστάτευε την οικογένεια, αφού πίστευαν ότι είχε θεραπευτικές ιδιότητες και έδιωχνε το κακό από το σπίτι. Στο τέλος όταν την επόμενη χρονιά θα το αντικαθιστούσαν με το καινούργιο αυγό θα τους προειδοποιούσε για την καλή ή κακή χρονιά που θα ακολουθούσε.

Το έθιμο αυτό βασιζόταν στην σημασία που έδιναν οι πρόγονοί μας από τα αρχαία χρόνια στη δύναμη του αυγού. Επειδή λοιπόν μέσα από το αυγό μπορεί να ξεπηδήσει μια νέα ζωή το χρησιμοποιούσαν ακόμα και σαν μαντικό μέσο. Το έθιμο αυτό πέρασε κάπως έτσι και στα χριστιανικά χρόνια.

Το βάψιμο των πασχαλινών αυγών γινόταν τη Μεγάλη Πέμπτη μετά τη βραδινή ακολου­θία στη διάρκεια της οποίας διαβάζονται τα 12 Ευαγ­γέλια, όπου εξιστορούνται τα Θεία Πά­θη. Στη συνέχεια το πρώτο αυγό το ονόμαζαν ως «το αυγό της Παναγίας» και το τοποθετούσαν μέσα σε ένα καλαθάκι κάτω από το εικονοστάσι όπου και θα παρέμενε μέχρι την επόμενη χρονιά.

Το αυγό της προηγούμενης χρονιάς το έσπαγαν συνήθως το πρωί της Μεγάλης Πέμπτης και το πετούσαν στα κεραμίδια των γύρω σπιτιών ή στους αγρούς. Αν το αυγό ήταν σαν να μπορούσε να φαγωθεί τότε έλεγαν ότι θα ακολουθήσει μια φυσιολογική χρονιά, αν ήταν σαν κεχριμπάρι τότε περίμεναν πλούτη και ευτυχία για την οικογένεια. ΄Αν πάλι το αυγό μύριζε τότε θα έπρεπε να είναι όλοι προσεκτικοί γιατί θα ερχόντουσαν δύσκολες μέρες.

(Κρόκος που έχει γίνει σαν κεχριμπάρι, από πασχαλινό  αυγό τεσσάρων ετών)

ΠΗΓΗ

Advertisements

Χριστός Ανέστη μάτια μου

alt

«Χριστός Ανέ – Χριστός Ανέστη μάτια μου 

 Χριστός Ανέστη μάτια μου κι έλα να φιληθούμε/,

έτσ’ είναι μάτια μου, έτσ’ είναι κι έλα να φιληθούμε/

πάρε και κλη – πάρε και κλήμα τ’ αμπελιού 

 πάρε και κλήμα τ’ αμπελιού κι έλ’ να στεφανωθούμε.

 Εβγα να με δεις που ήρθα

/ τ’ άστρι μ’ έφερε τη νύχτα.

΄Ομορφη που ‘ναι η Λαμπρή

 απ’ όλες τσι σκολάδες, 

 που βγάζουν την Ανάσταση

 μ’ ολόχρυσες λαμπάδες.

 Βιόλα μου και κατιφέ μου 

 δε σ’ αλησμονώ ποτέ μου…»

 (τραγούδι από το Μελί Ερυθραίας της Μικράς Ασίας).

Μέρα χαράς, η Κυριακή του Πάσχα γιορτάζεται με τραγούδια και χορούς, που ωστόσο σήμερα έχουν χάσει μεγάλο μέρος της τελετουργικής σημασίας τους, και από συλλογική εκδήλωση της κοινότητας εντάσσονται συνήθως στο στενότερο πλαίσιο του οικογενειακού γλεντιού.

Παλιότερα, βέβαια, η κοινότητα χόρευε μπροστά στην εκκλησία και συνοδευόταν από τραγούδια προσαρμοσμένα στην ιερότητα της στιγμής. Τουλάχιστον τα περισσότερα, γιατί ο λαός έβρισκε τρόπους να εκφράζει τα πραγματικά του αισθήματα, ξεγελώντας το, κατά τα άλλα, άγρυπνο βλέμμα της κοινωνικής συμβατικότητας και της εκκλησιαστικής ηθικής. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το παρακάτω τετράστιχο ενός τέτοιου θρησκευτικού τραγουδιού:

marienkaefer-0001.gif von 123gif.de Download & Grußkartenversand

«Σήμερα είναι Λαμπρή

  Χριστέ κι αληθινέ μου κι έλα να φιληθούμε 

για την αγάπη του Χριστού 

 με το Χριστός ανέστη, δε μας παρεξηγούνε».

Αν και το Πάσχα είναι ταυτισμένο με τη χριστιανική παράδοση, οι ρίζες των εθίμων που τελούνται αυτή την περίοδο έχουν μακρινή προέλευση: Από τις αρχέγονες τελετουργίες που αποτυπώθηκαν στις μυθολογίες όλων των λαών και οι οποίες βασίζονται στην έννοια της «Ανάστασης», ως απόπειρας ερμηνείας των επαναλαμβανόμενων κύκλων της φύσης και της ζωής. Με τις σχετικές τελετουργίες, ο άνθρωπος γιόρταζε την «αναγέννηση» της γης την άνοιξη και υμνούσε το φως του ήλιου, ενώ εκφραζόταν η ανάγκη για καλυτέρευση της ζωής του. Σαφής αναφορά στην αρχέγονη αυτή λειτουργία αποτελεί η ελληνική λέξη Λαμπρή (με αρχαιοελληνικές ρίζες), η οποία εκφράζει πολύ περισσότερα από τη λέξη Πάσχα

(προέρχεται από το εβραϊκό «Πεσάχ»: διάβαση). 

΄Οποια ονομασία και αν δώσει κανείς στην κορυφαία γιορτή του χριστιανικού κόσμου, ο συμβολισμός της είναι πάντα ο ίδιος: Η νίκη της ζωής πάνω στο θάνατο. Η Σταύρωση εγκυμονεί την Ανάσταση, το πένθος τη χαρά… Μήπως και ο συμβολισμός του θείου δράματος δε βασίζεται στο αρχετυπικό σχήμα μιας αντίφασης; Ο θεός πεθαίνει, ενώ ο κόσμος ξαναγεννιέται και κηδεύεται μέσα στην οργιαστική ανθοφορία 

http://spoudasterion.pblogs.gr/2010/04/602693.html

Μακαβριότητος το μεγαλείο

Πάντα στο χωριό του πατέρα μου το πρωϊνό  του Μεγάλου Σαββάτου ήταν για εμάς τα μικρά… των …δακρύων…

Και πώς να μην ήταν έτσι, αφού το τροφαντό κατσικάκι που καθημερινά παίζαμε, κρεμόταν ανάποδα από  το δέντρο…

Αν το καλοσκεφτούμε, το Πάσχα είναι μια αιματοβαμμένη και σούπερ-σπλάτερ γιορτή, από όλες τις πλευρές. Από το τι γιορτάζουμε, μέχρι το πώς το γιορτάζουμε, και συμβολικά και με πράξεις. Για σκεφθείτε τους εκατοντάδες χιλιάδες ή μήπως και εκατομμύρια αμνούς που βασανίζονται, σφαγιάζονται και σουβλίζονται για τη γιορτή της αγάπης. Ναι, πράγματι, μόνο να καγχάσεις μπορείς. Αισθητικά, είναι ένα μακάβριο κιτς. Ένας άνθρωπος που βασανίστηκε και σταυρώθηκε, μια απεχθής ανθρωποθυσία που έγινε, υποτίθεται, με θεϊκό σχέδιο, κορμί σε σταυρό, σούβλες με κορμιά, σούβλες με εντόσθια, αιματοβαμμένα αυγά….

Ο άνθρωπος είναι πλάσμα της συνήθειας, η μεγαλύτερη αγριότητα ή ασχημία του φαίνεται «φυσιολογική» μέσα από τα γυαλιά της συνήθειας και της κοινωνικής αποδοχής, ενώ το πιο αθώο πράγμα που είναι εκτός των συμβάσεων ή ασυνήθιστο του φαίνεται απίστευτα ακραίο και σοκαριστικό. Νομίζουμε ότι διαφέρουμε από τους λαούς που έκαναν ανθρωποθυσίες, εξορκίζουμε τους ναζί σε ένα φανταστικό χώρο του απόλυτου κακού, αλλά μόνο αν αποδεχθούμε ότι όλα αυτά είναι μέσα μας, στον καθένα μας, ότι η πιο φριχτή αγριότητα είναι μέρος της φύσης μας και προσπαθήσουμε να κατανοήσουμε και να αντικρίσουμε κατά πρόσωπο αυτή την πραγματικότητα, τότε μόνο θα έχουμε ελπίδες για κάτι καλύτερο, για μια πνευματική ανάσταση.

Αιματοβαμμένη γιορτή…

 

 

Αν το καλοσκεφτούμε, το Πάσχα είναι μια αιματοβαμμένη και σούπερ-σπλάτερ γιορτή, από όλες τις πλευρές. Από το τι γιορτάζουμε, μέχρι το πώς το γιορτάζουμε, και συμβολικά και με πράξεις. Για σκεφθείτε τους εκατοντάδες χιλιάδες ή μήπως και εκατομμύρια αμνούς που βασανίζονται, σφαγιάζονται και σουβλίζονται για τη γιορτή της αγάπης.

«Tι γινεται ομωs με το κρεαs στο τσιγκελι?

Το ονομα του Θεου δι ημών βλασφημειται τοιs εθνεσιν»

Ναι, πράγματι, μόνο να καγχάσεις μπορείς. Αισθητικά, είναι ένα μακάβριο κιτς. Ένας άνθρωπος που βασανίστηκε και σταυρώθηκε, μια απεχθής ανθρωποθυσία που έγινε, υποτίθεται, με θεϊκό σχέδιο, κορμί σε σταυρό, σούβλες με κορμιά, σούβλες με εντόσθια, αιματοβαμμένα αυγά….

Ο άνθρωπος είναι πλάσμα της συνήθειας, η μεγαλύτερη αγριότητα ή ασχημία του φαίνεται «φυσιολογική» μέσα από τα γυαλιά της συνήθειας και της κοινωνικής αποδοχής, ενώ το πιο αθώο πράγμα που είναι εκτός των συμβάσεων ή ασυνήθιστο του φαίνεται απίστευτα ακραίο και σοκαριστικό. Νομίζουμε ότι διαφέρουμε από τους λαούς που έκαναν ανθρωποθυσίες, εξορκίζουμε τους ναζί σε ένα φανταστικό χώρο του απόλυτου κακού, αλλά μόνο αν αποδεχθούμε ότι όλα αυτά είναι μέσα μας, στον καθένα μας, ότι η πιο φριχτή αγριότητα είναι μέρος της φύσης μας και προσπαθήσουμε να κατανοήσουμε και να αντικρύσουμε κατά πρόσωπο αυτή την πραγματικότητα, τότε μόνο θα έχουμε ελπίδες για κάτι καλύτερο, για μια πνευματική ανάσταση.

ΠΗΓΗ

ΣΧΕΤΙΚΟ

Τα ΄Αγια Πάθη

 Η αρχαιότερη γνωστή χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης

 Πρόωρες απεικονίσεις των Παθών του Κυρίου έχουν την τάση να παραλείπουν την Σταύρωση και υπάρχουν πολύ λίγες απεικονίσεις της στην πρωτοχριστιανική και πρωτοβυζαντινή τέχνη. Παρά το γεγονός ότι οι Ρωμαίοι χρησιμοποιούσαν την σταύρωση τακτικά, αυτή πολύ σπάνια απεικονίζεται ακόμα και στην προ-χριστιανική τέχνη. Υπάρχουν πολύ λίγες απεικονίσεις σταύρωσης και από αυτές ελαχιστότατες συνδέονται με την Σταύρωση του Ιησού. Η αρχαιότερη γνωστή χριστιανική απεικόνιση είναι η παρακάτω: 

Η αρχαιότερη χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης.

Η αρχαιότερη χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης.

    Πλάκα από ελεφαντόδοντοΥστερορωμαϊκή εποχή, 420-430Πιθανώς κατασκευάστηκε στη ΡώμηΎψος: 7,5 εκατοστάΠλάτος: 9,8 εκατοστάΚατοχή: Βρετανικό Μουσείο  Η αρχαιότερη χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης βρίσκεται σε αυτή την πλάκα από ελαφαντόδοντο των αρχών του 5ου αιώνα. Η πλάκα είναι μία από τέσσερεις που αρχικά είχαν κατασκευαστεί για να καλύψουν τις τέσσερεις πλευρές μίας μικρής μαρμάρινης λειψανοθήκης.

Οι τέσσερεις πλάκες από ελεφαντόδοντο που κατασκευάστηκαν ως πλευρές μικρής λειψανοθήκης των αρχών του 5ου αιώνα στη Ρώμη.

Οι τέσσερεις πλάκες από ελεφαντόδοντο που κατασκευάστηκαν 
ως πλευρές μικρής λειψανοθήκης των αρχών του 5ου αιώνα στη Ρώμη.

   Θεωρείται από τους ειδικούς η πρώτη γνωστή χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης του Χριστού. Αριστερά παρουσιάζει τον Ιούδα κρεμασμένο. Το κλαδί μοιάζει έτοιμο να σπάσει από το βάρος του νεκρού Ιούδα, ενώ στο έδαφος διακρίνεται ένα σακούλι με τα αργύρια της προδοσίας. Σε αντίθεση με τον Ιούδα, τα εκτεθειμένα άκρα του Χριστού φαίνονται υγιή και ρωμαλέα. Ακόμα Εκείνος κοιτάζει θριαμβευτικά τον θεατή, ως ο νικήσας τον θάνατον. Ο Χριστός παρουσιάζεται ούτε νεκρός, ούτε να υποφέρει, και αυτό φαίνεται να είναι ένα σημείο-κλειδί της πρώιμης χριστιανικής εικονογραφίας. Ο Ιούδας είναι νεκρός, ο Χριστός όχι. Μία πινακίδα πάνω από το κεφάλι του Χριστού επιγράφεται REXIUD[AEORUM] («Ο Βασιλιάς των Ιουδαίων»). Η Θεοτόκος και ο Ιωάννης στέκονται στα αριστερά του Σταυρού, όπως βλέπουμε την εικόνα, ενώ ο εκατόνταρχος Λογγίνος στα δεξιά στέκεται κάτω από τον δεξιό βραχίονα του Σταυρού. Στο κλαδί του δέντρου που λυγίζει προς τον Χριστό, ένα πουλί τρέφει τους νεοσσούς του, σύμβολο της ζωής που παρέχεται από το θάνατο του Χριστού.

Σπάνια θεματολογία της Σταύρωσης, αφού παρουσιάζεται ο Χριστός μαζί με τον κρεμασμένο Ιούδα και τον εκαντόνταρχο Λογγίνο.

Η αρχαιότερη χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης. 
Σπάνια θεματολογία της Σταύρωσης, αφού παρουσιάζεται ο Χριστός 
μαζί με τον κρεμασμένο Ιούδα και τον εκαντόνταρχο Λογγίνο.

Το βάθος της μικρογλυπτικής, σχεδόν τρισδιάστατο, και η αίσθηση της κίνησης σε αυτή την πλάκα είναι χαρακτηριστικά της συνέχισης της κλασικής παράδοσης της γλυπτικής του ελεφαντόδοτου στην Ρώμη. Για αυτό και αποδίδεται η κατασκευή της σε εργαστήριο της Ρώμης.
Πηγή:
Βρετανικό Μουσείο

Η αρχαιότερη χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης.

Η Σταύρωση.

Η αρχαιότερη χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης.

Ο άδειος τάφος.

Η αρχαιότερη χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης.

Ελκόμενος επί σταυρού.

Η αρχαιότερη χριστιανική απεικόνιση της Σταύρωσης.

Ο άπιστος Θωμάς

ΠΗΓΗ

http://www.scribd.com/fullscreen/131255988?access_key=key-27v9yisqv4j1mw5k9hy1&allow_share=true&escape=false&view_mode=scroll

 

Ιδού…

(εικόνα)

«…Μα τα καλύτερα νυχτέρια μας ήταν τη Μεγάλη Εβδομάδα, ιδίως τη Μεγάλη Πέμπτη με τα δώδεκα Ευαγγέλια που κράταγε πολύ και βρίσκαμε καιρό να λέμε και να λέμε, μεθυσμένοι απ τις ψαλμουδιές, απ το λιβάνι, απ τη μυρωδιά του λιωμένου κεριού, απ τις φλόγες και κάτι άλλο που δεν ξέραμε να το πούμε βαθιά μέσα μας που πολύ αργότερα το παμε «ένδοξο πόνο» κι άλλος το πε «σμίξιμο του έρωτα και του θανάτου» (…) και τότε βγαίνει απ την πλαϊνή πύλη ο Εσταυρωμένος κι εμείς με τα εξαπτέρoυγα κι οι ιερείς με τα θυμιατά, και γίνεται η μεγάλη σιωπή του «σήμερον κρεμάται επί ξύλου» και τα πάντα σβήνουν και κατορθώνονται κάπου αλλού, (…) κι η θάλασσα σωπαίνει για ν ακούσει και τα άστρα ξύνουν με τα νύχια τους το σκοτάδι και περιμένουν (Εκείνον; Εμάς;) και τα πορτοκαλάνθια, τα τριαντάφυλλα, τα γιασεμιά, τα χρυσάνθεμα, οι γαζίες, οι μαργαρίτες φουντώνουν για το στόλισμα του Επιταφίου, και σκαλιστές λαμπάδες κρέμονται έξω από τα μαγαζιά την Ανάσταση, (…), κι έλεγα να βρω το «αθάνατο νερό» πρώτα απ όλα για τη μαμά και για όλους, ναι και για μένα, γι αυτό όταν γυρίζαμε απ την Ανάσταση με τις λαμπάδες και βάζαμε το χέρι μας μπροστά στη φλόγα μη μας τη σβήσει ο αέρας, εγώ έφερνα την παλάμη μου κοντά στη φλόγα να δω αν με κάψει, αν πονέσω, γιατί μια και υπάρχει ανάσταση δεν πρέπει να πονέσω…»

ΠΗΓΗ